حکایت، ناصرالدین شاه و معنای حقیقی شعر «بلبلی برگ گلی خوش رنگ در منقار داشت»

11
298
۰
(۰)

بسم الله الرحمن الرحیم

در این مطلب، حکایتی بسیار خواندنی از ماجرای سؤالی که برای ناصرالدین شاه در مورد غزلی از حافظ ایجاد شد قرار میدهیم. با تشکر از جناب آقای محمد نیکروان که این حکایت زیبا را در اختیار ما قرار دادند.

گویند روزی ناصر الدین شاه تمام ادیبان را جمع کرد و پرسید حافظ در غزلی گفته است:

بلبلی برگ گلی خوش رنگ در منقار داشت
و اندر آن برگ و نوا خوش ناله‌های زار داشت 

اگر این بلبل خوش بوده است، پس چرا ناله‌های زار داشته ؟؟!

اما از پاسخ هیچ یک از ادیبان راضی نشد. بنابراین نامه‌ای برای شاعر بزرگ معاصر خود، «وصال شیرازی» نوشت و معنای دقیق این غزل حافظ را جویا شد.

نامه زمانی به دست وصال رسید که او عزادار فرزندش بود. وصال، نامه ناصرالدین شاه را در نیمه شب مطالعه میکند و برای کشف معنای حقیقی این ابیات، رجوعی به اعداد ابجدی حروف الفبا -که روح حروف و کلمات است- میکند و در میابد که:

عدد ابجدی بلبلی برگ گلی، با ابجد حروفِ حضرات علی، حسن، حسین علیهم السلام مطابقت دارد؛لذا پاسخ پادشاه را به زبان شعر به این صورت بیان میکند که:

خسروا در حالتی کین بنده را غم یار داشت
یادم آمد کز سئوالی آن جناب اظهار داشت
در خطوط شعر حافظ گرچه پرسیدی زمن
بلبلی برگِ گلی خوشرنک در منقار داشت
فـکـر بــسـیـاری نـمـودم، لـیـک مـعلـومـم نـشـد
چونکه شعرش در بُطون اسرار بس بسیار داشت
نیمه شب غواص گشتم در حروف ابجدی
تا ببینم این گُهر ، آیا چه دُرّ ، در بار داشت

بلبلی برگِ گلی شد ۳۵۶
با علی و با حسین و با حسن معیار داشت
برگ گل سبز است و دارد آن نشانی از حسن
چونکه در وقت شهادت سبزی رخسار داشت
رنگ گل سرخ است این باشد نشانش از حسین
چـونـکه در وقـت شهـادت چهـره ای گلنار داشت
بلبلی باشد علی کز حسرت زین برگ و گل
دائما آه و فغان و ناله‌ی بسیار داشت

التماس دعا در این شب‌های قدر …

این مطلب رو پسندیدید؟

برای امتیازدهی روی یک ستاره کلیک فرمایید

میانگین امتیاز ۰ / ۵. تعداد رای: ۰

هنوز این مطلب امتیادهی نشده. شما می تونید اولین نفر باشید!

Subscribe
Notify of
11 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
ح ا
۱۳۹۴-۰۴-۲۶ ۵:۰۹ قبل از ظهر
برادران عزیز
مطلب به این قشنگی بدون آدرس و منبع اون هم ازطلبه جماعت واقعا بعیده
منبع یادتون نره
خراسانی
۱۳۹۴-۰۴-۲۶ ۱۲:۰۱ بعد از ظهر
سلام بر دوستان

اگر درست باشد خیلی زیباست اما تا جایی می دانم حروف ابجد(گچ پژ) ندارند حالا نمیدانم چجوری برگ و گل حساب شده
اگر جواب پیدا شد ممنونم
یا علی
رضا
۱۳۹۴-۰۹-۰۵ ۸:۱۶ قبل از ظهر
عدد حرف گ ۲۰    چ ۳     پ ۲    ژ۷ است
بیگمبی
۱۳۹۵-۰۴-۲۷ ۵:۳۸ بعد از ظهر
به جای حرف گ در حروف ابجدی از ک استفاده کرده
مصطفی
۱۳۹۶-۰۳-۲۶ ۱۲:۰۴ بعد از ظهر
۲ ۳۰ ۲ ۳۰ ۱۰ (۷۴) بلبلی
۲ ۲۰۰ ۲۰ (۲۲۲) برگ
۲۰ ۳۰ ۱۰ (۶۰) گلی
۶۰۰ ۶ ۳۰۰ (۹۰۶) خوش
۲۰۰ ۵۰ ۲۰ (۲۷۰) رنگ
۴ ۲۰۰ (۲۰۴) در
۴۰ ۵۰ ۱۰۰ ۱ ۲۰۰ (۳۹۱) منقار
۴ ۱ ۳۰۰ ۴۰۰ (۷۰۵) داشت

۱۰ ۱ (۱۱) یا
۷۰ ۳۰ ۱۰ (۱۱۰) علی
۸ ۶۰ ۵۰ (۱۱۸) حسن
۸ ۶۰ ۱۰ ۵۰ (۱۲۸) حسین

علی
۱۳۹۶-۰۳-۲۶ ۹:۵۸ بعد از ظهر
به نام خداسلام بسیار عالی بود
پاسخ:
۱۳۹۶-۰۴-۱۴ ۱۱:۰۴ قبل از ظهر
حمید
۱۳۹۶-۰۴-۱۳ ۲:۳۹ قبل از ظهر
بلبلی +برگ +گلی
٧٤+٢٢٢+٦٠=٣٥٦
با ابجد کبیر

ممنون از داستان ولی منبع این مطلب رو هم بگزارید

قدرت اله عربزاده
۱۳۹۶-۰۵-۲۸ ۴:۰۳ بعد از ظهر
بلبلی برگ گلی خوشرنگ درمنقار داشت در این شعر حافظ برگ و گل را جدا ذکر نکرده که معنای جداگانه داشته باشند بلکه برگ گل یعنی قسمتی از یک گل یعنی گلبرگ! پس یک نفر منظورش بوده است. آن گلبرگ حضرت علی اکبر و بلبل حضرت امام حسین می باشد. در ادامه می فرماید ما را جلوه معشوق در این کار داشت همان گونه که وقتی حضرت علی اکبر راهی میدان شد آقا امام حسین فرمود خدایا شاهد باش هر وقت دلتنگ پیامبرت می شدیم به این جوان نگاه می کردیم.
پاسخ:
۱۳۹۶-۰۷-۱۲ ۵:۰۷ بعد از ظهر
در منبع هست…
ش. امید
۱۳۹۶-۰۷-۰۱ ۴:۱۰ بعد از ظهر
سلام
ممنون میشم منبع کتابی آن را معرفی بفرمایید.